ชื่อหนังสือ: ในพระปรมาภิไธย ประชาธิปไตย และตุลาการ
ผู้เขียน: ปิยบุตร แสงกนกกุล
พิมพ์ครั้งแรก: กุมภาพันธ์ 2552
ราคา: 180 บาท
คำนิยม
ที่ต้องเขียนออกตัวไว้เป็นเบื้องต้นเช่นนั้นก็เพราะว่า เมื่ออาจารย์ปิยบุตรขอให้ผมเขียนคำนิยมในหนังสือรวมบทความเล่มที่ท่านถืออยู่ในมือนี้ ผมมีความยินดี เต็มใจ และรู้สึกเป็นเกียรติที่จะเขียนให้ด้วยความนิยมในภูมิความรู้ ความพยายามในการค้นคว้า และความกล้าหาญในการแสดงความคิดเห็นทางวิชาการอย่างตรงไปตรงมาของอาจารย์ปิยบุตร มิใช่ด้วยความเกรงอกเกรงใจในฐานะเพื่อนร่วมงาน หรือในฐานะศิษย์อาจารย์ อันจะทำให้เป็นคำนิยมที่เขียนด้วยฉันทาคติ
ผมได้ติดตามงานเขียนของอาจารย์ปิยบุตรมาโดยตลอด ทั้งที่เผยแพร่ในเวปไซท์ (ราชบัณฑิตยสถานคงต้องช่วยหาคำไทยที่จะถ่ายทอดคำนี้แล้วละ) และในหนังสือพิมพ์ประชาชาติธุรกิจ ยังไม่นับทัศนะที่แสดงผ่านแถลงการณ์ ซึ่งเป็นการร่วมลงนามของอาจารย์นิติศาสตร์ห้าคน (รศ.ดร.วรเจตน์ ภาคีรัตน์ และคณะ) รู้สึกดีใจที่ได้เห็นอาจารย์รุ่นใหม่เป็นตัวของตัวเอง เคารพในความคิดเห็นของตนเอง (คือไม่เปลี่ยนแปลงความคิดเห็นของตนเองไปตามความเกรงใจหรือเพราะเห็นว่ามีคนจำนวนมากคิดต่างออกไป) และกล้าที่จะเผยแพร่ความคิดเห็นของตนเองที่ขัดแย้งกับความเห็นของคนอื่น ๆ ทำให้อุ่นใจว่าอย่างน้อยระบอบประชาธิปไตยของไทยเรายังพอมีความหวังได้บ้าง และสถาบันวิชาการคงจะไม่สิ้นไร้นักวิชาการที่ตรงไปตรงมาต่อหลักวิชาและความรู้ที่ได้เล่าเรียนมา
บทความต่าง ๆ ของอาจารย์ปิยบุตรที่รวบรวมอยู่ในหนังสือเล่มนี้ เป็นบทความที่วิเคราะห์ปัญหารัฐธรรมนูญ (องค์กรตุลาการกับประชาธิปไตย,พระราชดำรัสของพระมหากษัตริย์ในระบอบประชาธิปไตย, หยุด แสงอุทัยกับหลัก “The King can do no wrong”, กฎมณเฑียรบาลกับรัฐธรรมนูญ) การเมือง (อำนาจนอกรัฐธรรมนูญกับการแทรกแซงในนามของกฎหมาย,เลือกตั้ง ๒๓ ธันวาฯ, ใบเหลือง ใบแดง กกต. และศาลฎีกา) และกฎหมายมหาชน (บางเรื่อง) ของไทย ได้อย่างน่าสนใจ ทั้งยังได้นำประสบการณ์ในบางเรื่องของต่างประเทศมาวิเคราะห์ให้ดูด้วย (ตุลาการวิบัติ ประสบการณ์ของฝรั่งเศส, ยุบพรรคในต่างประเทศ) นับว่าเป็นประโยชน์อย่างมาก โดยเฉพาะในยุคที่หลายต่อหลายคนเรียกร้องหรือสนับสนุน “ตุลาการภิวัฒน์” โดยไม่รู้ว่าจริง ๆ แล้วสิ่งที่ตนเองพูดถึงนั้นคืออะไร
หวังว่าอาจารย์ปิยบุตรคงจะรักษา ”ไฟ” ในทางวิชาการเช่นนี้ไว้ได้ตลอดไป เพื่อจะได้ผลิตผลงานวิชาการที่เที่ยงตรงและเป็นประโยชน์เช่นนี้อีกในอนาคต
วิษณุ วรัญญู
ตุลาการศาลปกครองสูงสุด


