พ.อ. (พิเศษ) ดร.ถนัด คอมันตร์ อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ที่ยาวนานและทรงอิทธิพลด้านนโยบายที่สุดคนหนึ่งของไทย ผู้มีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการก่อตั้งสมาคมอาเซียน และอีกหลากหลายกิจกรรมที่ล้วนเกี่ยวพันกับความมั่นคงและอนาคตของประเทศ ในยุครอยต่อของสงครามเย็น เป็นตำนานที่ยังมีชีวิตอยู่ของวิชาความสัมพันธ์ระหว่างประเทศที่นักศึกษาทุกคน ต้องรู้จัก

วันนี้ พ.อ. (พิเศษ) ดร.ถนัด คอมันตร์ ในวัยใกล้ 90 ปี ยังคงตอบคำถามอย่างชัดเจนและคมคาย เพื่อเผยเบื้องหลังของหลายเหตุการณ์ที่คุณยังไม่รู้และอาจจะไม่เคยได้รับรู้ แม้เหตุการณ์เหล่านั้นจะกระทบกระเทือนกับชีวิตคุณโดยตรง

นี่คือมุมมองและความคิดของคนที่ได้รับการยกย่องว่ารู้เท่าทัน และสามารถต่อกรกับตะวันตก ได้อย่างน่าเกรงขาม อันเหลืออยู่เพียงไม่กี่คนในประเทศไทย ประเทศซึ่งขึ้นชื่อว่าไม่เคยเป็นเมืองขึ้นของใคร

....................

ท่านมองการตัดสินของศาลรัฐธรรมนูญในกรณีคุณทักษิณอย่างไร

ผมพูดในฐานะนักวิชาการ ไม่ได้พูดในฐานะนักการเมือง ถ้าผมเป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ผมก็คงต้องถามว่าจะให้พิจารณาโดยใช้หลักอะไร นิติศาสตร์หรือหลักรัฐศาสตร์

แล้วจะไปถามใครได้ครับ เพราะศาลรัฐธรรมนูญก็ถือว่าสูงสุดแล้ว

ไม่ใช่สูงที่สุด สูงสุดก็คือประชาชน ประชาชนจะเอาอย่างไร จะเอาความสงบเรียบร้อยหรือจะเอาความจริงตามข้อเท็จจริง มันยากเหมือนกันสำหรับคนที่เป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ซึ่งผมก็ดีใจที่ผมไม่ได้เป็น ถ้าผมเป็น ผมก็คงลำบากใจ มาก เพราะฉะนั้นผมไม่ประณามศาลรัฐธรรมนูญ

แต่ในตุลาการก็ไม่มีใครกล้าขยายความว่า ที่เขาตัดสิน เขาตัดสินโดยใช้มาตรฐานใด ใช้หลักรัฐศาสตร์หรือนิติศาสตร์ ผลการตัดสินนี้ก็ช่วยหลบเลี่ยงความวุ่นวายของประเทศไปได้ ซึ่งก็ไม่รู้ว่าจะวุ่นวายมากหรือน้อยแค่ไหนถ้า ผลตัดสินเป็นอีกทางหนึ่ง ของอย่างนี้ในเรื่องการเมืองมันเลือกมาตรการลำบาก เหมือนคำกล่าวที่ว่า การปฏิวัติเป็นสิ่งที่ถูกต้องหรือไม่ถูกต้อง มันขึ้นอยู่กับว่า ทำสำเร็จหรือไม่ ถ้าทำสำเร็จก็เป็นสิ่งที่ถูก ถ้าทำไม่สำเร็จก็ถูกลงโทษ เรื่องนี้ก็ไม่มีใครกล้าบอกว่าจะเอาอย่างไร

ผลการตัดสินเช่นนี้ทำให้คุณทักษิณมีความชอบธรรมมากยิ่งขึ้นในการบริหารประเทศ ท่านมองนโยบายของคุณทักษิณอย่างไร

มาตรการที่ใช้ไปเป็นมาตรการที่ส่งเสริมภาคการเมือง ไม่ได้มุ่งแก้ปัญหาวิกฤตของชาติ 30 บาทรักษาทุกโรค หรือกองทุนหมู่บ้าน ไม่ได้แก้ปัญหาในระดับมหภาค แต่เป็นการแก้ปัญหาในระดับจุลภาค และจะโดยเจตนาหรือไม่ก็ตามที นโยบายที่ออกมานั้นมุ่งไปในการส่งเสริมเครดิตให้กับพรรคไทยรักไทย อันนี้ผมก็พูดไว้แล้ว วิธีการที่ให้พิมพ์ธนบัตร 7 แสนล้านจะกระทบกระเทือนมาก เพราะเป็นเปเปอร์มันนี ไม่ได้มีเงินทุนสำรองหนุนหลัง

ผมเชื่อว่าวิกฤตแก้ได้ แต่รัฐต้องลงมาแก้ ไม่ใช่ให้ภาคเอกชนแก้ ผมมีมาตรการที่จะแก้ได้ แต่ผมจะไม่ยอมบอกตรงนี้ จะบอกก็ต่อเมื่ออยู่หน้าพระพักตร์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเท่านั้น เพราะผมถือว่าพระองค์ท่านเป็นประมุขสูงสุด ของประเทศ ถ้าท่านทรงเห็นด้วยท่านก็จะหันไปถามผู้นำฝ่ายบริหารว่าเอาไหม อย่างที่เขาเสนอมานี้ ถ้าฝ่ายบริหารปฏิเสธก็จบกัน

มาตรการที่ผมจะเสนอ ผมเสนอในฐานะที่เป็นคนในชาติ ผมมีหน้าที่จะต้องช่วยทำอย่างที่สามารถจะทำได้

ถ้าเขาเอาผมก็จะทำให้โดยไม่เรียกร้องทั้งตำแหน่งและทรัพย์ศฤงคารใดๆ เป็นการทำเพื่อส่วนรวม มาตรการที่ผมจะเสนอใช้ ซึ่งผมเชื่อว่าจะทำได้สำเร็จ แต่รัฐบาลอาจไม่สนใจ เพราะถ้าเกิดผมทำได้ มันก็จะไปกระทบทีมเศรษฐกิจเขาที่ทำกันอยู่ จนกว่าจะเกิดวิกฤตขึ้นมาใหม่อีกรอบนั่นแหละ ถึงจะต้องมาคุยกันจริงจัง ซึ่งถึงขณะนั้นเขาจะวินิจฉัยอย่างไรผมก็ไม่รู้

ช่วงที่ผ่านมาท่านมีโอกาสเข้าเฝ้าฯ กราบบังคมทูลบ้างหรือไม่

ผมมีโอกาสเข้าเฝ้าฯ ที่วังไกลกังวล เมื่อนำปริญญาของเอไอทีไปถวายท่าน แต่มันไม่ใช่โอกาสที่จะไปคุยเรื่องนี้

ในฐานะที่ท่านอยากเสนอแนวทางแก้ปัญหา โดยส่วนตัวแล้วท่านมองว่าวิกฤตเศรษฐกิจครั้งนี้เป็นผลพวงมาจากอะไร

มันขึ้นอยู่กับว่าเราอยู่ฝ่ายไหน ถ้าเราอยู่ฝ่ายจอร์จ โซรอส จูเลียน รอบินสัน เราก็จะมองแบบหนึ่ง แต่ถ้าเป็นผม ผมก็ต้องมองในแบบของผม

ในช่วงที่เกิดวิกฤตขึ้นนั้น อเมริกาเขาก็ส่งทูตคนก่อนไปพบกับนายกฯ สมัยนั้น คือคุณชวน หลีกภัย เพื่อบอกว่าวิกฤตที่เกิดขึ้นมันเป็นความผิดของยูเอง ยูปิดประตูบ้านไม่ดี โจรมันก็เลยเข้ามาปล้น แล้วก็มีคนไทยบางคนที่ยอมรับทฤษฎีนี้ โดยไม่พูดถึงว่าจอร์จ โซรอส เข้ามาปล้น แต่กลับมองว่าวิกฤตที่เกิดขึ้นเป็นเพราะความเหลวแหลกของสังคมไทย มองว่าเป็นเรื่อง cronyism

ตามความเห็นของผม จริงอยู่ความเป็นไปของสังคมไทยในระยะ 3 ปีก่อน มันอาจจะไม่เป็นผลดีต่อส่วนรวม แต่มันก็ยังพออยู่กันไปได้ วิกฤตมันมาเกิดขึ้นหลังจากที่โซรอส และจูเลียน รอบินสัน เข้ามาปล้น เรื่องนี้มีทูตไทยที่อยู่กรุงบูดาเปสต์ เขาถามทูตอเมริกันคนหนึ่งว่า ทำไมโซรอสถึงเข้ามาปล้น เขาตอบว่า He never takes risk. โซรอสเป็นคนที่ไม่เสี่ยง หมายความว่าสถานการณ์มันสุกงอมเต็มที เขาต้องชนะแน่ๆ เขาถึงเข้ามาปล้น แต่เขาไม่ตอบว่าทำไมถึงเลือกประเทศไทย

มันเป็นการปล้นอย่างง่ายๆ แต่ประชาชนคนไทยส่วนมากไม่รู้และไม่เคย ตั้งคำถามว่าทำไมสหรัฐฯ ถึงเข้ามาปล้น ผมพอจะรู้อยู่บ้างว่า คลินตัน ซึ่งเป็นประธานาธิบดีสมัยนั้น เขาเชื่อกุนซือที่เป็นยิวอเมริกัน ชื่อ พอล ครุกแมน ภาษาอังกฤษเขียนว่า Krugman แต่ผมสะกดว่า Crookman ( แปลว่าขี้โกง ) ผมนั้นถือว่าสังคมไทยมันเน่าจริง แต่ถ้าหากว่าไม่มาปล้นมันก็ยังอยู่ต่อ แต่เมื่อมีคนมาปล้นบวกกับความงี่เง่าของคนไทยที่สู้อย่าง หัวชนฝา สู้จนกระเป๋าแห้งหมดตัว มีทุนอยู่ 40 กว่าพันล้านเหรียญ หลังจากต่อสู้แล้วเหลือเงินไม่ถึงพันล้าน

คนไทยยังไม่ค่อยทราบว่าวิกฤตอันนี้มันเกิดจากการปล้น และการปล้นมันไม่ได้ทำหนเดียว จูเลียน รอบินสัน เป็นฝ่ายที่มาปล้นก่อน แต่เอาเงินมาน้อยไป เอามาแค่ 10 กว่าพันล้านเหรียญ ของเรามีเยอะกว่า เขาก็แพ้ไป ก็ต้องถอย ตีเมืองไทย ไม่สำเร็จ การมาของรอบินสันทำให้โซรอสก็เห็นวิธีการต่อสู้แบบหัวชนฝาของเรา คราวนี้เขาจึงเข้ามาด้วยเงิน 100 กว่าพันล้าน มันก็สู้กันไม่ไหว เขาก็ได้เงินไป

ฝ่ายสหรัฐฯ เองก็ไม่สบายใจที่ผมออกมาพูดเรื่องนี้ เขาก็ส่งคนที่เป็นคณบดีของ Law and Diplomacy School มหาวิทยาลัย Tuff มาพบกับผม แล้วมาบอกว่า ที่โซรอสทำไปนั้น ทำไปโดยลำพังคนเดียว ผมก็หัวเราะแล้วถามกลับไปว่า แล้วที่ท่านมานี่ ท่านไปเคลียร์กับกระทรวงการต่างประเทศของท่านหรือยัง เขาก็พยักหน้า

ก็หมายความว่าแม้แต่การที่มาประเทศไทยเพื่อ goodwill เฉยๆ ยังต้องไปเคลียร์กับฝ่ายเจ้าหน้าที่ แล้วการที่โซรอสเข้ามาปล้น รัฐบาลสหรัฐฯ จะไม่รู้เรื่องเลยหรือ ผมก็พูดไปตามที่ต่างๆ แห่งหนึ่งก็ที่โรงเรียนนายร้อยฯ เขาชะโงก

ผมบอกว่าการที่จอร์จ โซรอส เข้ามาปล้นมีเจ้าหน้าที่รัฐของมหาประเทศอยู่เบื้องหลัง มันเป็นไปอย่างนั้นจริงๆ มีอีกรายหนึ่งเป็น Hedge Fund เหมือนกับ Tiger Fund ของโซรอสมีหัวหน้าชื่อแมริเวเธอร์ ( กองทุนดังกล่าว คือ Long-Term Capital Portfolio Fund มีผู้ก่อตั้งชื่อ John Meriwether ซึ่งถือเป็นดาวรุ่งทางการเงินคนหนึ่ง เมื่อครั้งยังทำงานอยู่ในบริษัทซาโลมอน บราเธอร์ ยักษ์ใหญ่ด้านการเงินของอเมริกา และมีทีมงานซึ่งเป็นนักเศรษฐศาสตร์รางวัลโนเบลอีก 2 คนคือ Myron scholes และ Robert Merton) นายแมริเวเธอร์ เห็นว่าโซรอสทำสำเร็จเขาก็จะทำบ้าง แต่รายนี้เกิดจะไปปล้นแล้วแพ้ กรีนสแปน ( ผู้ว่าการธนาคารกลางสหรัฐฯ ) ต้องกระโดด เข้ามาช่วย ไปสั่งให้บรรดาธนาคารต่างๆ และศูนย์การเงินของนิวยอร์กกระโดดเข้ามาช่วยไม่อย่างนั้นก็จะพังกันไปหมด

กรีนสแปนบอกว่าถ้าไม่ช่วยจะทำให้เกิดวิกฤตการเงินในอเมริกา แสดงให้เห็นว่าทุกครั้งที่มีนักการเงินอเมริกันไปปล้นบ้านคนอื่น มันมีเจ้าหน้าที่ของรัฐอยู่เบื้องหลัง ถ้าทำไม่สำเร็จก็ต้องมาช่วย ซึ่งในกรณีของแมริเวเธอร์เห็นได้ชัด รัฐไม่แสดงตัวจริง แต่ว่าคอยช่วยอยู่เบื้องหลัง

ฉะนั้นการกล่าวของผมไม่ได้เป็นการกล่าวหาพล่อยๆ เพราะมันมีกรณีให้เห็น

แต่คุณชวนซึ่งเป็นรัฐบาลอยู่ขณะนั้นกลับไปรับเชิญและไปจับมือกับคนที่มาปล้นเราด้วย

ไปกินเลี้ยงกับเขาด้วย เขาเกรงอเมริกา และคิดว่าถ้าเขาทำตัวดี อเมริกาจะชอบ อเมริกาบอกว่าอย่าไปอ้างถึงการเข้ามาปล้นของโซรอสเลย มาหาวิธีแก้ดีกว่า รัฐมนตรีต่างประเทศสมัยนั้นคือนางอัลไบรท์ ส่งคนมาพูดกับคุณชวนอย่างนี้ เหมือนกัน คนไทยหลายๆ คนก็ไม่ยอมอ้างถึงการปล้นครั้งนี้ จนกระทั่งได้รับแต่งตั้ง ให้เป็นกรรมการของจีอี และโกลด์แมน แซคส์ ผมไม่อยากเอ่ยชื่อ รัฐมนตรีคลังสมัยนายชวนก็เชิญให้โกลด์แมน แซคส์ ส่งคนมานั่งอยู่ที่หน้าห้อง

ทำไมถึงไปเชิญเอาตัวแทนของเขาเข้ามา คนในพรรคประชาธิปัตย์คนหนึ่งคือคุณบุญชู โรจนเสถียร บอกว่า รู้ไหมว่ารัฐมนตรีคลังเมื่อเรียนสำเร็จก็ไปขอฝึกงานที่โกลด์แมน แซคส์ โรเบิร์ต รูบินส์ ซึ่งเป็นเพรสซิเดนท์ ก็รับให้เข้าไปฝึกงาน รัฐมนตรีคลังไทยนึกถึงบุญคุณก็เลยยอมให้ตัวแทนของโกลด์แมน แซคส์ เข้ามา

ประชาชนไทยไม่รู้เรื่องนี้

เรื่องนี้ไม่ใช่เตรียมการอย่างเดียว แต่มีการเตรียมการอย่างเป็นกระบวนการ ไม่ได้เป็นการเตรียมการแบบสุกเอาเผากิน ทางราชการของมหาประเทศก็ได้ช่วยเหลือการปล้นนี้มาก ผู้ที่ช่วยเหลือมากที่สุดชื่อ นายราล์ฟ บอยส์ เป็นหมายเลขสองสถานทูตอเมริกัน เมื่อเร็วๆ นี้ทูตคนปัจจุบันเตรียมตัวจะกลับ ผมก็ได้วี่แววว่าคนที่จะมาแทนคือนายคนนี้ ผมก็ส่งคนไปถามที่สถานทูตว่าจริงหรือว่าเขาจะกลับมาเป็นทูตสืบต่อ เมื่อเขาได้ยินว่าผมรู้ไต๋เขาแล้ว เขาก็เปลี่ยน แทนที่จะส่งราล์ฟ บอยส์ มาเป็นทูต ก็เลยส่งให้ไปเป็นประธานคณะกรรมการเกี่ยวกับอินโดนีเซียแทน แต่ก็มาเมืองไทยบ่อยๆ เมื่อเร็วๆ นี้ก็ยังมา แอบมาดูแลประเทศไทยอยู่อย่างเงียบๆ

จอร์จ โซรอส เองก็เตรียมการจะมาปล้นครั้งที่สองอีก แต่ในเมืองไทยมีการต่อต้านการที่เขาจะเข้ามาพูดในบ้านเรา พวกเราบอกไต๋ไปว่าหมอนี่จะมาดูท่าทีเตรียมการปล้นครั้งใหม่ เมื่อเราประท้วงมากๆ มันกลัวจะโดนถุงอุจจาระก็เลยไม่มา

เรื่องราวเหล่านี้ผู้บริหารสมัยนั้นเขาไม่เอ่ยถึงเลย เพราะกลัวจะกระทบกระเทือนความรู้สึกของอเมริกัน เพราะผู้นำสมัยนั้นบอกว่าอย่าไปพูดถึงสาเหตุ เพราะกลัวอเมริกันไม่พอใจและไม่ช่วยเหลือ อเมริกันเขาอ้างว่าเขาช่วยโดยให้ ไอเอ็มเอฟช่วย แต่ไอเอ็มเอฟไม่ใช่ของสหรัฐฯ ก็อ้างลมๆ แล้งๆ ไปงั้นๆ เอง

ตกลงรัฐบาลสหรัฐฯ มีส่วนสมรู้ร่วมคิดในการปล้น

ผมไม่ได้บอกว่ารัฐบาลมีส่วนสมรู้ร่วมคิดกับภาคเอกชน ผมอยากจะใช้คำว่า Unleash ภาคเอกชนให้มาปล้นไทย รัฐบาลเขามีส่วนได้เสีย เพราะเขาเก็บภาษีจากส่วนที่ปล้นได้ 40 พันล้านเศษ เขาก็ได้ภาษีไป 14,000-15,000 ล้านเหรียญอเมริกัน เขามีส่วนได้เสียอย่างแน่นอน

คนที่เขาส่งมาคุยกับผม เคยเป็นผู้บัญชาการสูงสุดของนาโต้ชื่อนายพลแกลวิน คนนี้ที่มาบอกผมว่า โซรอส Acted independently เขาใช้คำนี้ แต่เขามาบอก ผมทำไม ถ้าไม่เกี่ยวข้องจริงๆ ก็ไม่ต้องมาบอก แต่นี่เขาไม่สบาย คือหนาวๆ ร้อนๆ เขาส่งทูตอีโต้ซึ่งมีเชื้อชาติญี่ปุ่นแต่ไปอยู่อเมริกาตั้งแต่เล็ก ไปบอกนายชวนว่า That ? s your fault. ยูปิดประตูไม่ดีเองทำให้คนเข้ามาปล้น

ถ้าอย่างนั้น ประเทศในเอเชียจะต้องรวมตัวกันอย่างไรในสภาวการณ์ปัจจุบัน

ต้องตั้ง Asia Monetary Fund ขึ้นมา เพราะไอเอ็มเอฟอยู่ภายใต้การควบคุมของอเมริกัน ญี่ปุ่นเมื่อ 2 ปีที่แล้วก็เสนอจัดตั้งเหมือนกัน แต่คนที่คัดค้านคือ นายรูบินส์ รัฐมนตรีคลังของสหรัฐฯ ขณะนั้น กับอีกคนก็คือนายลอเรนซ์ ซัมเมอร์ รัฐมนตรีช่วยคลัง ซึ่งเป็นคนยิวทั้งคู่ เพราะการตั้งกองทุนของเอเชียขึ้นมาจะทำให้เขาสูญเสียการควบคุมระบบการเงินโลก

รัฐบาลทักษิณพยายามจะหันไปหาเมืองจีนมากขึ้น

ทั้งจีนและสหรัฐฯ เราไปทิ้งเขาไม่ได้ สหรัฐฯ เขาคุมโลก จีนคุมทางเอเชีย จะเห็นได้ว่าจีนติดต่ออย่างใกล้ชิดกับพม่าเพราะต้องการทางออกทะเลทางมหาสมุทรอินเดีย พม่าทำไมถึงรังแกไทยอยู่เรื่อยๆ เพราะว่าพม่าเกลียดไทยมาก เขาอิจฉาที่ไทยรอดพ้นจากการเป็นเมืองขึ้น เขาคิดว่าไทยมีส่วนส่งเสริมให้อังกฤษเข้าไปยึดเขา ทั้งที่ความจริงไทยเราไม่มีศักยภาพพอที่จะทำได้ขนาดนั้น คนไทยไม่รู้ว่าพม่าเกลียดไทยขนาดไหน ทั้งเกลียดทั้งอิจฉา

ดูเหมือนว่าความสัมพันธ์กับประเทศเพื่อนบ้านของเราโดยรอบจะแย่ลงไปตามลำดับ ท่านคิดว่าสาเหตุมาจากอะไร

พม่า เราก็มีปัญหา บุกมายึกสถานทูตบ้าง โรงพยาบาลบ้าง ลาว เราก็มีปัญหาชายแดน เขมรก็เข้ามาปล้นเราบ่อยๆ มาเลเซียก็ใช่จะรักใคร่เรานัก

เราต้องส่งเสริมพลังภายในของเราให้เข็มแข็ง สมัยก่อนผมตั้งสมาคมอาเซียน ขึ้นได้เพราะว่าประเทศเพื่อนบ้านเขานับถือเรา เพราะพระเจ้าอยู่หัวท่านเสด็จ ไปปูพื้นฐานเอาไว้ ทั้งรัชกาลปัจจุบันและพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 5 ท่านเสด็จประพาสยุโรป 2 ครั้ง ปลายศตวรรษที่ 19 และต้นศตวรรษที่ 20 คนไทย นึกว่าท่านไปเที่ยว แท้ที่จริงท่านเสด็จเพื่อต่อสู้กับการล่าอาณานิคมของประเทศตะวันตก เพื่อแสดงให้เห็นว่าไทยไม่ใช่ประเทศป่าเถื่อน

คุณรู้หรือเปล่าว่า ที่สวีเดนพระเจ้ากรุงสวีเดนถึงกับจะมอบนอร์เวย์ให้หลังจาก เสวยพระกระยาหารแล้วมานั่งดื่มบรั่นดีกัน ท่านทรงตรัสว่า I like you, my brother. แล้วท่านก็บอกว่าจะยกนอร์เวย์ให้จะรับไหม เคราะห์ดีที่พระพุทธเจ้าหลวงท่านบอกว่า คงจะรับไม่ได้ ท่านก็รู้ว่าเขาล้อเล่น ท่านตอบว่า I am not in a position to accept it. เรื่องหลังฉากอย่างนี้มันต้องรู้

การจะเลือกตั้งผู้อำนายการของ WTO คนไทยก็ไม่รู้ว่าทำไมอเมริกาถึงสนับสนุนนายไมค์ มัวร์ เพราะนายคนนี้เป็นคนแก้นโยบายของนิวซีแลนด์เพื่อ เอื้อประโยชน์ให้อเมริกา สมัยก่อน นาย Langer เป็นนายกนิวซีแลนด์ ห้ามไม่ให้เรือสินค้าอเมริกันซึ่งมีสารปรมาณูเข้ามาใช้สาธารณูปโภคของท่าเรือนิวซีแลนด์ พอนายคนนี้ตกไป นายมัวร์ก็เปลี่ยนนโยบายให้เข้ามาใช้เมืองท่านิวซีแลนด์ได้ อเมริกาเลยใช้หนี้บุญคุณ ผมไปออกทีวีกับคุณสมัคร สุนทรเวช คุณสมัครเองก็เพิ่งร้องบอกว่า อ้อ อย่างนี้นี่เอง แม้แต่นักการเมืองที่คล่องแคล่วคนหนึ่งก็ยังไม่รู้ว่าทำไมสหรัฐฯ ถึงนิยมไมค์ มัวร์

การที่ไทยมีภาพพจน์ที่ตกต่ำในสายตาเพื่อนบ้านเป็นเพราะเรายากจนลง กระเป๋าแห้งว่าอย่างนั้นเถอะ เรามันถังแตก ถ้ายังรวยอยู่คงไม่เป็นอย่างนี้ แต่ว่าข้อสำคัญก็คือว่า ผู้นำในสมัยอดีตท่านเสด็จไปทำแคมเปญเพื่อไปสร้างฐานะและความนับถือยำเกรงของชาติบ้านเมือง ที่สามารถตั้งสมาคมอาเซียนได้สำเร็จเพราะพระเจ้าอยู่หัวเสด็จไปสร้างชื่อเสียงไว้ทั้งในเอเชีย ยุโรป และอเมริกา

การทูตที่ดีที่สุดคือการทำให้ประเทศแข็งแรง จะเห็นได้ว่าเวลาที่ประมุขเขาจะไปไหนเขาไปเพื่อเศรษฐกิจไม่ใช่เรื่องการเมือง ประมุขเป็น campaigner ที่สำคัญที่สุด

open 286 ถนนพิชัย แขวงถนนนครชัยศรี เขตดุสิต กรุงเทพฯ 10300
โทรศัพท์: 0-2669-5145-6 แฟกซ์: 0-2669-5146
email: pinyopen(at)yahoo.com
บรรณาธิการสำนักพิมพ์: ภิญโญ ไตรสุริยธรรมา
บรรณาธิการโอเพ่นออนไลน์: สฤณี อาชวานันทกุล
ผู้ช่วยบรรณาธิการ: กิตติพงศ์ สนธิสัมพันธ์
กองบรรณาธิการ: สินีนาถ เศรษฐพิศาล
Web production by Alongkorn (9korn)